Có những ngày công việc trôi qua rất bình thường. Một cuộc họp, vài email, những cuộc trao đổi giữa các phòng ban, rồi mỗi người trở về với phần việc của mình. Đôi khi, điều quyết định kết quả không chỉ nằm ở chuyên môn hay quy trình, mà còn ở cách chúng ta trao đổi, lắng nghe và cùng nhau tìm ra giải pháp. Trong một tổ chức, mỗi người có một vị trí, một góc nhìn và một cách tiếp cận khác nhau. Nhưng làm thế nào để những khác biệt ấy trở thành sức mạnh chung thay vì tạo ra khoảng cách? 

Cuốn sách Cơn lốc quản trị – Ba trụ cột của văn hóa doanh nghiệp của Giáo sư Phan Văn Trường đưa ra một góc nhìn gần gũi về câu hỏi đó. Không bắt đầu câu chuyện bằng những mô hình quản trị cầu kỳ, tác giả trở về với con người – những người cùng làm việc, cùng ra quyết định, cùng chia sẻ thông tin và cũng có lúc gặp phải những khác biệt trong quá trình phối hợp. Bởi vậy, có những vấn đề rất khó giải quyết chỉ bằng một quy trình hay một công cụ quản lý. Đọc những trang sách này, có lẽ nhiều anh chị em PECC2 sẽ thấy quen vì đó cũng là cách chúng ta vẫn làm việc cùng nhau mỗi ngày.

Theo tác giả, một nền văn hóa doanh nghiệp bền vững được hình thành từ sự kết hợp của ba trụ cột: Lợi ích tối đa của doanh nghiệp, Truyền thông toàn diện và Ôn hòa – Chuyên nghiệp.

Lợi ích tối đa của doanh nghiệp – Khi mọi quyết định cùng hướng về một mục tiêu chung

Trong môi trường làm việc, mỗi bộ phận đều có những mục tiêu, ưu tiên và góc nhìn riêng. Tuy nhiên, nếu mỗi người chỉ tập trung bảo vệ phần việc của mình, tổ chức sẽ khó tìm được tiếng nói chung. 

Tác giả nhấn mạnh rằng mọi quyết định cần xuất phát từ câu hỏi: “Điều gì là tốt nhất cho doanh nghiệp?” 

Đây không chỉ là lợi ích về kết quả kinh doanh, mà còn là sự cân bằng giữa các bên liên quan như khách hàng, nhân viên, cổ đông và cộng đồng. Thay vì một cá nhân đưa ra quyết định dựa trên quyền lực, doanh nghiệp cần khai thác trí tuệ tập thể. Khi mỗi nhân viên nhận thức rằng mình là một phần của doanh nghiệp, họ không chỉ hoàn thành nhiệm vụ được giao mà còn chủ động đóng góp vào sự phát triển chung.

Từ đó, có thể hình dung một cuộc họp nơi mỗi người đang ở một vị trí khác nhau và nhìn nhận vấn đề dưới những góc độ khác nhau. Nếu ai cũng chỉ bảo vệ phần việc của mình, những ý kiến rất dễ đi theo những hướng riêng. Khi lợi ích của doanh nghiệp trở thành điểm chung, mỗi cá nhân có thể nhìn xa hơn phạm vi công việc của mình để đóng góp vào mục tiêu lớn hơn.

Mỗi góc nhìn khác nhau, cùng hướng về lợi ích chung.

Truyền thông toàn diện – Để thông tin trở thành sự kết nối

Một doanh nghiệp có thể có chiến lược tốt, có đội ngũ giỏi, nhưng nếu thông tin không được truyền đạt đầy đủ và kịp thời, sự phối hợp giữa các cá nhân và bộ phận vẫn có thể gặp khó khăn. Theo tác giả, truyền thông toàn diện là một yếu tố quan trọng để tạo nên sự gắn kết trong tổ chức. Truyền thông trong doanh nghiệp không chỉ đơn thuần là một công cụ để quản lý hay kiểm soát, mà quan trọng hơn là cầu nối giúp các thành viên hiểu nhau hơn, chia sẻ thông tin và cùng phát huy năng lực trong công việc. 

Trong công việc, thông tin giống như những đường dây kết nối các phần việc với nhau. Khi sợi dây ấy được nối đúng lúc, mỗi người có thể hiểu mình cần làm gì và phối hợp với ai. Còn khi thông tin bị ngắt quãng hoặc đến quá muộn, những phần việc vốn đang liên kết cũng dễ trở nên rời rạc.
Thông tin được chia sẻ đúng lúc, mỗi người hiểu hơn về phần việc của nhau; nhờ vậy, khoảng cách giữa các phòng ban cũng ngắn lại.

Thông tin thông suốt, phối hợp nhịp nhàng – công việc vì thế cũng hiệu quả hơn.

Ôn hòa và chuyên nghiệp – Văn hóa được thể hiện qua từng hành động nhỏ

Một tổ chức có thể cùng hướng về mục tiêu và có dòng thông tin thông suốt vẫn cần một điều nữa: cách mỗi người ứng xử với công việc và với những người xung quanh. Và khi mục tiêu đã rõ, thông tin đã thông, điều còn lại nằm ở chính mỗi người – đó là văn hóa ôn hòa và chuyên nghiệp. Tác giả đặt sự ôn hòa bên cạnh tính chuyên nghiệp: biết lắng nghe, tôn trọng sự khác biệt, giữ sự bình tĩnh trong trao đổi và luôn hoàn thành trách nhiệm của mình. 

Đây là phần rất gần gũi với đời sống công sở của chúng ta. Ôn hòa không có nghĩa là tránh tranh luận, mà là biết lắng nghe và trao đổi những khác biệt trên tinh thần xây dựng để cùng hướng đến giải pháp tốt hơn. Sự chuyên nghiệp không chỉ nằm ở năng lực chuyên môn, mà còn thể hiện qua trách nhiệm trong từng hành động: trung thực trong báo cáo, tôn trọng quy định, chủ động hỗ trợ đồng nghiệp và hoàn thành công việc đến nơi đến chốn. Khi mỗi cá nhân đều duy trì tinh thần đó, doanh nghiệp sẽ hình thành một môi trường làm việc dựa trên sự tin tưởng, nơi mỗi người hiểu rõ vai trò và trách nhiệm của mình trong tập thể.

Từ trách nhiệm, ôn hòa đến chuyên nghiệp – những giá trị được thể hiện qua cách mỗi người làm việc mỗi ngày.

Nhìn từ ba trụ cột trong cuốn Cơn lốc quản trị, câu chuyện văn hóa vì thế không tách thành những phần riêng biệt. Một mặt, lợi ích tối đa của doanh nghiệp tạo nên điểm chung; mặt khác, truyền thông toàn diện giúp mọi người cùng nhìn thấy bức tranh tổng thể; trên nền tảng đó, sự ôn hòa và chuyên nghiệp trở thành cách mỗi người góp phần vào bức tranh ấy.

Giống như một hệ thống truyền tải điện, mỗi cột đứng ở một vị trí riêng nhưng phải được kết nối với nhau để dòng điện có thể đi xa. Trong một tổ chức cũng vậy, mỗi người có một vai trò, một cách làm và một thế mạnh khác nhau. Khi những điều ấy được kết nối đúng cách, chúng tạo nên sức mạnh chung.

Và khi nhìn lại, văn hóa doanh nghiệp có lẽ không nằm ở những điều thật lớn lao. Nó hiện lên từ cách mọi người nói với nhau, làm việc với nhau và cùng nhau hoàn thành những điều đã cam kết. Qua những chia sẻ trong sách, có lẽ chúng ta cũng nhận ra những điều quen thuộc trong chính công việc hằng ngày của mình. 

Quý Anh/Chị có thể tìm đọc trọn vẹn cuốn sách và cùng chia sẻ với đồng nghiệp góc nhìn của mình về ba trụ cột văn hóa này tại Không gian tri thức PECC2. Ngoài ra, Quý Anh/Chị có thể tra cứu Danh mục Sách - Không gian tri thức PECC2 đã được cập nhật tại đây.

Thực hiện: PECC2-TR&D